تبلیغات
آناتومی بدن انسان

آدرس آی پی:
سیستم عامل:
نسخه: بیت
اندازه تصویر:

آناتومی بدن انسان


صفحه خانگی اضافه به علاقمندی ها نقشه سایت

نویسندگان

تقویم


آرشیو

بخش ویژه

بازدید امروز:
بازدید دیروز:
بازدید این ماه:
بازدید ماه قبل:
بازدید کل:
کل مطالب:
[Translate to English]
RSS     ATOM
| نویسنده: سایت من | تاریخ: پنجشنبه 29 دی 1390

 

لقاح و باروری

تمام موجودات زنده تولید مثل می كنند. در انسان تولید مثل به وسیله دو نوع سلول انجام می پذیرد. اسپرم ها كه به وسیله بیضه های مرد ساخته می شوند و تخمك ها كه به وسیله تخمدان های زن تولید می شوند. هر یك از این سلول ها نیمی از مجموعه DNA (ماده ژنتیك) را در خود دارند. آنها از طریق مقاربت جنسی، كنار هم قرار می گیرند؛ اگر یك اسپرم وارد یك تخمك شود و آن را بارور كند، DNA مرد و زن تركیب شده، سلول های جدیدی حاصل می شوند. بارداری زمانی رخ می دهد كه این سلول ها خود را در رحم جای می دهند. در طول بارداری كه حدود ۴۰ ‌هفته (۹ماه) طول می كشد، این سلول ها تكامل یافته، نوزاد را به وجود می آورند.
لقاح
در طی مقاربت جنسی اسپرم ها وارد مهبل زن می شوند و سپس از رحم بالا می روند و وارد لوله های حمل تخمك می شوند. اگر اسپرم ها با یك تخمك برخورد كنند، سعی می كنند پوشش آن را سوراخ كنند. اگر یك اسپرم موفق به این كار شود، دم خود را از دست می دهد و با هسته تخمك تركیب می شود و در همین حین تغییرات شیمیایی ایجاد شده در تخمك مانع از ورود اسپرم های دیگر می گردد. به این ترتیب، با تركیب DNA مرد و زن یك سلول جدید حاصل می شود.
آغاز بارداری
سلولی كه از اتصال تخمك و اسپرم حاصل می شود، تخم نام دارد. در عرض ۲ ‌روز پس از بارداری، تخم سفر خود را از طریق لوله حمل تخمك به سمت رحم آغاز می كنند كه این امر با فعالیت عضلات جدار لوله میسر می شود. در همین زمان، تخم خود را مكرراً‌ تقسیم می كند تا مجموعه ای از سلول ها به نام مورولا حاصل شود. پس از ۵ ‌تا ۷ ‌روز این مجموعه سلول به رحم می رسد. این مجموعه خود را به صورت امنی در آندومتر (سطح داخلی رحم) جای می دهد و به رشد خود ادامه می دهد. از این لحظه به بعد از بارداری به خوبی تثبیت می شود. یك بخش از مجموعه سلولـی به داخل آندومتر رشد می كند و تبدیل به جــفت می شود كـه نوزاد در حال تكامل را تغذیه می كند. بقیه سلول ها كه نوزاد به وسیله آنها رشد خواهد كرد، تبدیل به جنین می شوند.
از تخمك تا جنین
با تقسیم سلول های در حال عبور از لوله حمل تخمك،‌ تعداد آنها هر ۱۲ ‌ساعت دو برابر می شود. وقتی مجموعه سلولی به رحم می رسد، شامل صدها سلول است. وقتی سلول ها در سطح داخلی رحم جای می گیرند،‌ تكامل خود را برای تشكیل یك جنین آغاز می كنند.
چگونگی تغذیه جنین
جنین برای برآوردن نیازهای خود به اكسیژن، مواد غذایی و پادتن های ضد عفونت و همچنین برای دفع مواد زاید خود به مادرش وابسته است. این مواد در داخل جفت كه عضوی متصل به سطح داخلی رحم است و از طریق طناب نافـی به نـوزاد مرتبـط مـی شود، بین خـون مادر و خـون جنیـن مبادله مـی شوند. در جفت، خون مادر و جنین نزدیك هم قرار می گیرند ولی واقعاً مخلوط نمی شوند.
عروق خونی در جفت
عروق خونی طناب نافی در جایی كه به جفت می رسند، ساختارهایی به نام پرز را تشكیل می دهند و پرزها به سمت نواحی حاوی خون مادر پیشروری می كنند. كوریون كه غشایی است كه مواد غذایی و سـایر مـواد از طـریق آن عبــور مـی كنند، آنها را محصور می كند.
تكامل جنین
جنین در كیسـه ای در داخـل رحم تـكامـل می یابد. مایع آمنیوتیك مثل یك ضربه گیر برای این كیسه عمل می كند و تغذیه آن نیز به وسیله خون بندناف انجام می گیرد. محصول بارداری در ۸ ‌هفته اول، رویان نام دارد. در این مدت، اندام ها، سر و ظاهر صورت شكل می گیرد؛ بیشتر اعضا تشكیل می شوند و قلب شروع به ضربان می كند. رویـان بعـد از ۸‌‌ ‌هـفـتـه، جنیـن نامیـده مـی شود. تكامل ساختارهای بدن در سراسر بارداری ادامه می یابد.
تغییرات بدن مادر در دوران بارداری
بارداری به سه مرحله (ثلث) تقسیم می شود كه هر یك حدود ۳ ماه طول می كشد. در طی بارداری بدن مادر متحمل تغییرات عمده ای می شود. بارزترین این تغییرات عبارتند از برآمدگی شكم همراه با رشد جنین و بزرگ شدن پستان ها همزمان با آماده شدن آنها برای تولید شیر. به علاوه در هر سه ماهه تغییراتی اختصاصی رخ می دهد. در سه ماهه اول، تغییرات قابل مشاهده اندكی وجود دارد. البته ضربان قلب مادر، حدود ۸ ضربه دردقیقه افزایش می یابد تا گردش خون جنین را زیاد كند. تغییر در غلظت هورمون ها ممكن است باعث ایجاد علایمی چون تهوع شود. در سه ماهه دوم ممكن است در اثر وزن جنین، احساس كمردرد مادر شروع شود. اشتهای مادر ممكن است افزایش یابد. تا هفته‌ههای ۱۸ تا ۲۰ حركات قابل احساس جنین شروع می شود و در شكم مادر احساس لرزش ایجاد می شود. در سه ماهه سوم، همزمان با جهش رشدی جنین، مادر به سرعت وزن می گیرد. سرانجام رحم چنان بزرگ می شود كه سر آن تقریباً به قفسه سینه مادر می رسد. در هفته های آخر، جنین تغییر وضعیت می دهد به طوری كه سر آن به سمت پایین قرار می گیرد و برای تولد آماده می شود.
مادر در هفته ۱۲
پستان های مادر، سفت و آرئول (ناحیه دور نوك پستان) تیره می گردد رحم كه در حال بزرگ شدن است، ممكن است مثانه مادر را تحت فشار قرار دهد.
مادر در هفته ۲۴
با رشد جنین و رحم، شكم مادر شروع به برآمدن می كند. لوبول های تولیدكننده شیر در پستان ها بزرگ می شوند و ممكن است از نوك پستان ترشحاتی بیرون بیاید.
مادر در هفته ۳۶
تحت فشار قرار گرفتن ریه ها، معده، روده ها و مثانه ممكن است علایمی چون تنگی نفس خفیف، سوزش سر دل و تكرر ادرار ایجاد كند.



| نویسنده: سایت من | تاریخ: پنجشنبه 29 دی 1390

 

غدد درون ریز

غده های درون ریز، هورمون ها را تولید می كنند. هورمون ها موادی شیمیایی هستند كه در جریان خون وجود دارند و فرآیندهای قسمت های دیگر بدن را كنترل می كنند. این فرآیندها عبارتند از متابولیسم (واكنش هایی شیمیایی كه به طور مداوم در بدن رخ می دهند). پاسخ به استرس، رشد و تكامل جنسی. این مجموعه شامل غده ها و سایر سلول های تولید كننده هورمون هستند. غده هایی مثل هیپوفیز، فوق كلیه و تیرویید اعضایی هستند كه تنها كاركرد آنها تولید هورمون های اختصاصی است. سایر اعضا و بافت ها مثل تخمدان ها، بیضه ها، قلب و كلیه ها نیز حاوی سلول های تولید كننده هورمون هستند.
غده هیپوفیز و هیپوتالاموس
غده هیپوفیز در قاعده مغز قرار دارد. این غده به عنوان »غده رئیس« شناخته می شود، چون هورمون هایی را تولید می كند كه بافت درون ریز واقـع در سـایر غده ها و اعضا را تحریك و كنترل می كند. همچنین هورمون هایی را ترشح می كند كه رشد بدن، حجم ادرار و انقباض رحم را در طول زایمان كنترل می كنند. هیپوتالاموس بخشی از مغز است كه با غده هیپوفیز ارتباط دارد. هیپوتالاموس، هورمون هایی به نام عوامل آزاد كننده را ترشح می كند كه كاركرد هیپوفیز را كنتـرل می كنند و به عنوان رابط بین دستگاه های عـصبی و غـدد درون ریز عمـل می كنند.
غده پینه آل
غده پینه آل در عمق مغز قرار دارد. كاركرد دقیق آن هنوز مشخیص نیست. البته معلوم شده است كه این غده هورمونی به نام ملاتونین را ترشح می كند كه گمان می رود با چرخه روزانه خواب و بیداری مرتبط باشد.
غده های تیرویید و پاراتیرویید
غده تیرویید كه در گردن واقع است، هورمون هایی را تولید می كند كه متابولیسم را تنظیم می كنند. همچنین برخی از سلول های تیرویید، هورمون كلسی تونین را ترشح می كنند كه غلظت خونی كلسیم را كاهش می دهد. چهار غده پاراتیرویید واقع در پشت تیرویید هورمونی را تولید می كنند كه غلظت خونی كلسیم و فسفات را تنظیم می كند. كلسیم برای سلامت استخوان ها حیاتی است و به همراه فسفات، نقش مهمی را در كاركرد عصب و عضله ایفا می كند.
غده های فوق كلیه
غده های فوق كلیه در بالای كلیه قرار دارند. هر غده یك قشر لایه خارجی و یك مدولا (مركز) دارد. قشر، هورمون های كورتیكواستروییدی یا كورتونی (كه در كـمك بـه تنظیم غلظت خونی نمك و قند نقـش دارند) و مقادیر كم هـورمـون هـای جنسی مردانه (كه ایجاد برخی از مشخصات جنسی مردانه را تحریك می كنند) را تولید می كند. مدولا، اپی نفرین (آدرنالین) و نوراپی نفرین (نورآدرنالین)، را ترشح می كند كه در پاسخ به استرس (واكنشی كه »پاسخ جنگ و گریز« نام دارد)، ضربان قلب و خونرسانی به عضلات را افزایش می دهند.
لوزالمعده
لوزالمعده پشت معده قرار دارد. لوزالمعده مایعات گوارش كننده ای تولید می كند كه به تجزیه غذا كمك می كنند. همچنین هورمون های انسولین و گلوكاگون را ترشح می كند كه نقش مهمی را در تنظیم سطح گلوكز خون (قندی كه منبع اصلی انرژی بدن به شمار می رود) ایفا می كنند.
تخمدان ها
تخمدان ها در دو طرف رحم قرار گـرفته اند. آنها تخمـك ها را آزاد می كنند و هـورمون های جنسی زنانه یعنی پروژسترون و استروژن را می سازند كه چرخه قاعدگی را تنظیم می كنند. استروژن همچنین باعث ایجاد برخی از مشخصات جنسی زنانه از جمله بزرگ شدن پستان ها می شود.
بیضه ها
بیضه ها در كیسه ای از پوست و عضلات به نام كیسه بیضه (اسكروتوم) قرار دارند. آنها تولید اسپرم و ترشح هورمون جنسی مردانه یعنی تستوسترون را برعهده دارند. این هورمون مسؤول شروع بلوغ و ایجاد مشخصات جنسی ثانویه مردانه از جمله موی صورت است.



| نویسنده: سایت من | تاریخ: پنجشنبه 29 دی 1390

 

عضلات

عضلات دسته هایی از بافت لیفی (فیبری) هستند كه بدن را حركت می دهند؛ وضعیت قرارگیری آن را حفظ می كنند و اعضای داخلی مثل قلب، روده ها و مثانه را به كار می اندازند. این كاركردها به وسیله ۳ نوع عضله مختلف انجام می شود )چسب( كه عضلات اسكلتی بزرگترین گروه آنها را تشكیل می دهند. عضلات به وسیله پیام های ارسالی از دستگاه عصبی كنترل می شوند. عضلات اسكلتی را می توان آگاهانه كنترل كرد، در حالی كه دو نوع دیگر فعالیت خودكار دارند. بیشتر عضلات اسكلتی، ارتباط دو استخوان مجاور را برقرار می سازند. یك طناب قابل انعطاف از بافت لیفی به نام تاندون به یك انتهای عضله متصل می شود؛ به انتهای دیگر عضله یك تاندون یا صفحه ای از بافت همبند متصل می شود. عضلات اسكلتی نه تنها باعث حركت قسمت های مختلف بدن می گردند بلكه به حفظ وضعیت بدن در حالت های ایستاده نشسته یا خوابیده نیز كمك می كنند. اسامی برخی از عضلات، بیانگر كار آنهاست. بازكننده ها، مفاصل را صاف می كنند؛ خم كنننده ها آنها را تا می كنند؛ نزدیك كننده ها، اندام را به سمت بدن نزدیك می كنند؛ دور كننده ها، آنها را از بدن دور می كنند و راست كننده ها قسمت هایی از بدن را بلند می كنند یا بالا نگه می دارند. برخی از عضلات اسكلتی اصلی در زیر به تصویر كشیده شده اند. عضلات عمقی تر در سمت چپ هر تصویر و عضلات سطحی تر در سمت راست نشان داده شده اند.
انواع عضلات
سه نوع عضله عبارتند از عضله اسكلتی كه اسكلت را می پوشاند و به حركت درمی آورد؛ عضله قلبی كه دیواره های قلب را تشكیل می دهد و عضله صاف كه در دیواره لوله گوارش، رگ های خونی و مجاری تناسلی و ادراری وجود دارد. هر نوع عضله كاركرد متفاوتی دارد و رشته های آن دارای شكل خاصی هستند. عضله اسكلتی كه اندام ها و بدن را حركت می دهد، از رشته های دراز، قوی و موازی تشكیل شده است. این نوع عضله، قادر به انقباض سریع و قوی است ولی تنها به مدت كمی می تواند با حداكثر قدرت كار كند. عضله قلبی خون را به سراسر بدن می راند. این عضله رشته هایی كوتاه، شاخه دار و متصل به هم دارد كه شبكه ای را در داخل دیواره های قلب تشكیل می دهند. این نوع عضله می تواند بدون خستگی، مدام كار كند. عضله صاف، كاركردهایی چون حركت دادن غذا در لوله گوارش را بر عهده دارد. این عضله از رشته هایی كوتاه و دوكی شكل تشكیل شده است كه به هم متصل شده، صفحاتی را تشكیل می دهند و می توانند به مدت های طولانی كار كنند.
عضلات چگونه كار می كنند؟
حركت زمانی ایجاد می شود كه پیام های ارسالی از دستگاه عصبی باعث انقباض عضله شوند حركت آگاهانه بدن به وسیله عمل متقابل عضلات اسكلتی، استخوان ها و مفاصل صورت می پذیرد. بیشتر عضلات یك استخوان را به استخوان دیگر مرتبط می كنندو از یك مفص عبور می كنند. وقتی یك عضله منقبض می شود، استخوان ها را می كشد و به حركت درمی آورد. بیاری از عضلات، به صورت جفتی هستند، به طوری كه در هر سمت یك مفصل یك عضله قرار می گیرد و حركات مخالف را ایجاد می كند. برای مثال، در بازو، عضله سه سر با انقباض خود بازو را صاف می كند و عضله دو سر با انقباض خود باعث تا شدن بازو می شود.



| نویسنده: سایت من | تاریخ: پنجشنبه 29 دی 1390

 

رشد کودک

دوران كودكی، زمانی است كه رشد و نمو جسمی، ذهنی و اجتماعی قابل توجهی روی می دهد و در طی آن شخص از یك شیرخوار وابسته، به انسان بالغ و خودكفا تبدیل می شود. علاوه بر آن كودك مهارت هایی را می آموزد كه به او امكان می دهد به افراد دیگر و با محیط كنش متقابل ایجاد نماید. سرعت رشد در سال اول زندگی بیش از سایر زمان هاست و دوره دیگری از رشد سریع هم در دوران بلوغ رخ می دهد كه دوران گذرا از كودكی به بزرگسالی است. كودكان بسیاری از مهارت های ضروری جسمی، ذهنی و اجتماعی را در ۵ ‌سال اول زندگی كسب می كنند، اما فرآیند آموختن تا پایان عمر ادامه می یابد.
چگونگی رشد و نمو استخوان ها
در هنگام تولد، بیشتر اسكلت از بافت غضروفی تشكیل شده است و استخوان صرفاً در تنه استخوان های دراز وجود دارد. در طی كودكی، به تدریج استخوان جایگزین غضروف می شود كه به این روند استخوان سازی می گویند. در استخوان های بلند اندام ها، نواحی موسوم به صفحه رشد وجود دارند كه برای دراز شدن استخوان مرتب غضروف تولید می كنند و سپس این غضروف به استخوان تبدیل می شود. با شروع دوران بزرگسالی، استخوان سازی خاتمه می یابد و اسكلت هم به بزرگترین اندازه ممكن خود رسیده است.
استخوان های بلند دركودكان
رشد و استخوان سازی (تشكیل استخوان) در انتهای استخوان های بلند انجام می شود.
استخوان های بلند در بزرگسالان
همه غضروف موجود در استخوان، استخوانی شده است. یك لایه غضروفی از انتهای استخوان محافظت می كند.
رشد و استخوان سازی (تشكیل استخوان) در انتهای استخوان های بلند انجام می شود.
چگونگی تكامل مغز و جمجمه
مجموعه نورون های نوزاد (سلول های عصبی) كامل است، اما شبكه مسیرهای بیـن سـلولـی در نـوزاد هنوز تكامـل نیافتـه اند. در ۶ سـال اول زنـدگی مغز رشـد مـی كند و شبكه عصبی (اعصاب) به سرعت پیچیده تر شده و در نتیجه یادگیری انواع رفتارها و مهارت ها برای كودك ممكن می شود. برای آن كه بزرگ شدن مغز ممكن شود، كرانیوم (بخشی از جمجمه كه مغز را می پوشاند) هم در فضاهای نرم موسوم به ملاج و در فواصـل بیـن استخوان های جمجه موسوم به درز رشد می كند. این نواحی به تدریج تبدیل به استخوان می شوند. در طی بقیه دوران كودكی، مغز، شبكه عصبی و جمجمه با سرعت آهسته تری رشد می كنند.
مغز و جمجمه در هنگام تولد
شبكه عصبی كاملاً تكامل نیافته است. استخوان‌های جمجه‌ را درزها و ملاج‌ها از هم جدا نگه می‌دارند.
مغز و جمجه در ۶ ‌سالگی
مغز تقریباً اندازه نهایی خود را یافته است و شبكه عصبی متراكم تر شده است. ملاج ها بسته شده اند و استخوان های جمجمه در محل درزها ثابت شده اند.
مغز و استخوان بزرگسلان
مغز و جمجه به حداكثر اندازه نهایی خود دست یافته اند. شبكه عصبی كمال یافته است؛ هرچند كه با ادامه دادن یادگیری فرد، آن هم ممكن است به نمو خود ادامه دهد.
رشد بدن
رشد دوران كودكی را هورمون ها كنترل می كنند و علاوه بر آن، عواملی همچون رژیم غذایی و سلامت كلـی فرد هـم بر آن تأثیر می گذارند، بدن كودك مدام در حال رشد است. اما میزان این رشد بسته به مرحله زندگی متفاوت است. روی هم رفته رشد در دوران شیرخوارگی و دوران بلوغ سریع تر از همه دوران های دیگر است. علاوه بر آن بعضی از اعضای بدن هم سریع تر از قسمت های دیگر رشد می كنند كه این امر منجر به تغییر نسبت های بدنی كودك در حین رشد تغییر می0شود. در هنگام تولد، اندازه سر، یك چهارم طول كل بدن است و تا ۶ ‌سالگی نیز به سرعت به رشد خود ادامه مــی دهد. خصیصه هـای صورت نیـز در طـی كودكی تغییـر مـی یابند؛ بدین ترتیب كه صورت بزرگتر از باقی جمجمه می شود. اندام ها دردوران شیرخوارگی نسبت به سایر اجزای بدن كوچك تر هستند و با رشد كودك طویل تر می شوند كه به ویژه این طویل شدن در دوران بلوغ سریع تر است. نهایتاً بدن در حدود‌ ۱۸ سالگی به اندازه نهایی خود می رسد. در این زمان، اندازه سر تقریباً یك هشتم طول كل بدن است در حالی كه اندازه پاها نصف اندازه بدن است.
كسب مهارت‌ها در ۵ ‌سال اول زندگی
نوزادان قادرند ببینند، بشنوند، اعمال بازتاب گونه داشته باشند (مثل مكیدن) و برای جلب توجه مادرخود گریه می كنند. از هنگام تولد تا حدود ۵ سالگی، خردسالان انواعی ازدیگر مهارت های ضروری را فرا می گیرند. مهارت های جسمی، چیره دستی، زبان و رفتار اجتماعی چهار جنبه مهم تكامل كودك هستند. كسب این مهارت ها طی مراحل مشخص موسوم به »شاخص های نمو« روی می دهد. این مراحل به ترتیب خاصی روی می دهند و زمان آن را به صورتی نه چندان دقیق می توان پیش بینی كرد. هر چند كه سن دقیق دستیابی به این مهارت ها در هر كودكی متفاوت است. توانایی یادگیری مهارت های خاص مثل كنترل ادرار و مدفوع به بلوغ دستگاه عصبی كودك بستگی دارد. علاوه بر آن قبل از یادگیری مهارت های پیچیده مشخص، ابتدا لازم است كه كودكان توانایی های ساده تری را كسب كنند؛ برای مثال كودك باید قبل از آن كه بتواند راه برود، باید بتواند بایستد. مهارت‌های جسمی مهمترین مهارت ها، كنترل یافتن بر وضعیت بدن،‌تعادل و حركت است. شیرخوار ابتدا یاد می گیرد چگونه سرش را بلند كند و بچرخاند. سپس سرش را بلند كنند و بچرخاند سپس می نشیند. پس از آن یاد می گیرد كه چگونه روی زمین بخزد، بایستند، راه برود و بدود. چیره دستی و بینایی كودكان یاد می گیرند كه چگونه حركات دست و بینایی خود را هماهنگ كنند. تا بتوانند اعمالی همچون برداشتن اشیا و نقاشی كردن را انجام دهند. شنوایی و زبان در ابتدا كودكان فقط به سمت صدا برمی گردند و با بغ بغو كردن به آن پاسخ می دهند. در یك سالگی كودك اولین كلمه خود را به زبان می آورد و به تدریج معنی كلمات را می فهمد و پـس از آن یـاد مـی گیرد جمـله سازی كند. رفتار اجتماعی و بازی لبخند زدن اولین مهارت اجتماعی است كه كودك فرا می گیرد. بعدها یاد می گیرد كه با دیگر كودكان بازی كند و جدایی از والدین را تحمل كند. كودكان مهارت های عملی از قبیل تغذیه و لباس پوشیدن (به تنهایی) را نیز یاد می گیرند.



| نویسنده: سایت من | تاریخ: پنجشنبه 29 دی 1390

 

دستگاه گوارشی

دستگاه گوارش از لوله گوارش و اعضای مرتبط با آن تشكیل می شود. لوله گوارش یك لوله پیچ خورده به طول حدود ۷ ‌متر است كه غذا در حین هضم شدن از آن عبور می كند. این لوله شامل دهان، حلق، مری، معده، روده های كوچك و بزرگ، راست روده و مقعد است. اعضای گوارشی مرتبط عبارتند از ۳ ‌جفت غده بزاقی، كبد، لوزالمعده و كیسه صفرا. دستگاه گوارش، غذا را به قطعات كوچكتر تبدیل می كند تا به وسیله سلول های بدن قابل استفاده شوند و مواد باقیمانده را به شكل مدفوع، دفع می‌كند.
صفاق
یك غشای چین خورده به نام صفاق، سطح درونی جدار شكم و تمامی اعضای گوارشی را می پوشاند.
دهان و مری
فرایند گوارش در دهان آغاز می شود. عمل دندان ها و زبان در طول جویدن، غذا را برای بلع به قطعات نرم و كوچكتر تبدیل می كند و از طرفی مواد موجود در بزاق، كربوهیدارت های موجود در غذا را تجزیه می كنند. در هنگام بلع، زبان لقمه غذا را از گلو به مری می راند. در همین زمان، كام نرم حفره بینی را می بندد و اپی گلوت كه یك زایده كوچك غضروفی در پشت زبان است، حركت كرده، حنجره را می بندد و به این ترتیب غذا وارد بینی یا حنجره نمی شود.
معده
غذا از مری به داخل معده می رود. آنجا ممكن است به هم خوردن و تجزیه جزئی آن به وسیله مایعات گوارش كننده تا ۵ ساعت طول بكشد تا تبدیل به یك ماده نیمه مایع به نام سوپ معدی شود. مایعات بلعیده شده مثل آب و الكل از معده و روده مستقیماً‌ در عرض چند دقیقه عبور می كنند.
روده كوچك
سوپ معدی وارد دوازدهه (قسمت اول روده كوچك) می شود و به وسیله مایعات گوارش كننده كبد و لوزالمعده باز هم تجزیه می شود. مرحله نهایی هضم در بقیه روده كوچك صورت می پذیرد. در روده كوچك، مایعات گوارش كننده ای كه از جدار روده آزاد می شوند، مواد غذایی را به واحدهای شیمیایی كوچكی تبدیل می كنند به طوری كه بتوانند از جدار روده وارد شبكه رگ های خونی اطراف آن شوند.
روده بزرگ
پس از جذب مواد غذایی در روده كوچك، مانده باقیمانده وارد روده بزرگ می شود. بیشتر آب موجود در این مواد به داخل بدن بازجذب می شود و ماده دفعی نیمه جامد باقی مانده، مدفوع نامیده می شود. مدفوع وارد راست روده می شود و در آنجا تا زمانی كه با یك حركت روده ای خارج شود نگهداری می شوند.
كبد، كیسه صفرا و لوزالمعده
كبد، كیسه صفرا و لوزالمعده، به تجزیه شیمیایی غذا كمك می كنند. كبد از محصولات گوارش برای ساخت پروتئین هایی مثل پادتن ها (كه به مقابله با عفونت ها كمك می كنند) و عوامل لخته كننده خون استفاده می كند. كبد همچنین سلول های خونی فرسوده را تجزیه می كند و مواد اضافی را به صورت صفرا دفع می كند كه دركیسه صفرا ذخیره می شوند و در گوارش چربی ها نقش دارند. ورود غذا به دوازدهه (اولین قسمت روده كوچك) كیسه صفرا را تحریك می كند تا از طریق مجرای صفراوی، صفرا را به درون دوازدهه بریزد. لوزالمعده،‌ مایعات گوارش كننده قدرتمندی را ترشح می كند كه در هنـگام ورود غذا به دوازدهـه، وارد آن می شوند. این مایعات، همراه با مایعات گوارش كننده ای كه به وسیله سطح داخلی روده تولید می شوند، كمك می كنند تا مواد غذایی به موادی تجزیه شوند كه جذب خون شده، به كبد برده می شوند.
اعضای گوارشی
كبد، كیسه صفرا و لوزالمعده كه در قسمت فوقانی شكم قرار دارند، مایعات گوارش كننده را به درون دوازدهه ترشح می كنند. صفرا از كبد و یك صفرا وارد مجرای صفراوی می شود و ترشحات لوزالمعده نیز مستقیماً‌به دوازدهه می ریزد.
حركات دودی
غذا در طول لوله گوارش به وسیله توالی مداوم انقباضات عضلانی كه حركات دودی نام دارند، به جلو رانده می شود. دیواره های لوله گوارش با عضلات صاف پوشیده شده اند. برای راندن لقمه غذا به جلو، عضلات پشت غذا منقبض و عضلات جلوی آن شل می شوند. موج دودی برای حركت دادن غذا در طول لوله گوارش، عضلات جداره ها با یك توالی به نام موج دودی منقبض و شل می شوند.



| نویسنده: سایت من | تاریخ: پنجشنبه 29 دی 1390

 

دستگاه قلبی - عروقی

دستگاه قلبی ـ عروقی وظیفه انتقال خون را به سراسر بدن بر عهده دارد و اكسیژن و مواد غذایی را به بافت های بدن حمل می كند و مواد زاید را از آنها می گیرد. قلب یك عضو توخالی و عضلانی است كه تقریباً در هر دقیقه یك بار و در مواقع ورزش با سرعت بیشتر، همه خون بدن تقریبا (۵ ‌لیتر )را به سراسر بدن پمپ مـی كند. خون در داخل شبكه ای از رگ ها كه به تـمام قسمت های بدن می رسد جریان
سرخرگ ها و سیاهرگ ها
سرخرگ ها، دیواره ای ضخیم، عضلانی و كشسان دارند تا بتوانند در برابر فشار بالای خونی كــه از قلب به بیرون پمپ می شود، مقـاومت كنند. سیاهرگ ها، خون را بـه قلب باز می گردانند. آنهـا دیواره ای نازك تر دارند كه به راحتی كشیده می شود و به آنها اجازه می دهد كه گشاد شود و در زمان استراحت بدن، مقدار زیادی خون را در خود نگه دارند. سطح داخلی بسیاری از سیاهرگ ها، چین هایی دارد كه به عنوان دریچه های یك طرف عمل می كنند و مانع از عبور خون در مسیر نادرست می شوند.
ساختار قلب
قلب، یك پمپ دوگانه است كه عمدتاً از عضلاتی به نام میوكارد تشكیل شده است. در هر طرف، خون از طریق سیاهرگ ها وارد یك حفره بالایی (دهلیز) و سپس وارد یك حفره پایینی (بطن) می شود كه خون را به درون سرخرگ ها پمپ می كند. جریان خون در این حفره ها به وسیله دریچه هایی یك طرفه هدایت می شود. سمت راست قلب خون را به درون سرخرگ های ریوی و در نتیجه ریه ها و سمت چپ قلب خون را به آئورت و سراسر بدن پمپ می كند.
گردش خون
قلب، خون را به داخل ۲ ‌مدار متصل پمپ می كند: گردش خون ریوی و گردش خون عمومی. مدار ریوی، خون بدون اكسیژن را به ریه می برد كه در آنجا از طریق یك شبكه مویرگی، اكسیژن جذب و دی اكسید كربن (یك گاز دفعی) آزاد می شود؛ سپس خون اكسیژن دار شده به قلب برمی گردد. جریان عمومی، خون اكسیژن دار را به بافت های بدن می برد كه در آنجا از طریق جدار مویرگ ها، اكسیژن و موادغذایی آزاد می شود، دی اكسید كربن و سایر محصولات دفعی از بافت وارد خون می شوند و خون بدون اكسیژن به قلب باز می گردد.



| نویسنده: سایت من | تاریخ: پنجشنبه 29 دی 1390

 

دستگاه عصبی

دستگاه عصبی، اطلاعات را جمع آوری، تحلیل، ذخیره و منتقل می كند. این دستگاه كاركردهای حیاتی بدن را كنترل می كند و با جهان خارج تعامل دارد. دستگاه های عصبی دو قسمت دارد: دستگاه عصبی مركزی كه مغز و طناب نخاعی را تشكیل می دهد و دستگاه عصبی محیطی كه از اعضایی تشكیل می شود كه از مغز و طناب نخاعی منشأ گرفته، به تمام نواحی بدن می روند. پیام ها به صورت تكانه تهای الكتریكی ظریف، از طریق دستگاه عصبی، از مغز به بقیه بدن و برعكس منتقل می شوند. مغز تقریباً‌ تمامی فعالیت ها را كنترل می كند: هم فعالیت های آگاهانه مثل حركت هم فعالیت های غیر آگاهانه مثل حفظ دمای بدن. همچنین در مورد محیط و وضعیت سایر قسمت های غیر آگاهانه مثل حفظ دمای بدن. همچنین در مورد محیط و وضعیت سایر قسمت های بدن اطلاعاتی را دریافت می كند. برای مثال، اعصابی كه به چشم ها ختم می شوند، اطلاعات تصویری را ثبت می كنند و اعصاب زیر سطح پوست، حواسی چون درد را منتقل می كنند. به علاوه مغز قادر به انجام فرایندهای پیچیده ای چون یادگیری، حافظه، تفكر و هیجان است و می تواند بدن را وادار كند كه بر اساس فرایندها عمل كند.
ساختار و كاركرد مغز
مغز، پیچیده ترین عضو بدن است. بیش از ۱۰۰ میلیارد سلول عصبی و میلیاردها راه عصبی را درخود جای داده است. بزرگترین قمست مغز، مخ است. مخ به دو نیمه (نیمكره) تقسیم می شود كه به وسیله طنابی از رشته های عصبی به نام جسم پینه ای به هم متصل هستند لایه خارجی (قشر مغز) از بافتی به نام ماده خاكستری تشكیل شده است كه پیام های عصبی را تولید و تنظیم می كند. لایه درونی از ماده سفید تشكیل شده است كه پیام ها را انتقال می دهد. مخ، تفكر آ‎گاهانه و حركت را كنترل و اطلاعات حسی را تفسیر می كند؛ قسمت های مختلف آن، فعالیت های ویژه ای چون تكلم و بینایی را اداره می كنند. ساختاری در قاعده مغز به نام مخچه، وظیفه تعادل، هماهنگی و شكل دادن به وضعیت بدن را بر عهده دارد. ارتباط مغز با طناب نخاعی از طریق سابقه مغز است كه كاركردهای حیاتی از جمله تنفس را كنترل می كند. درست بالای ساقه مغز، هیپوتالاموس قرار دارد كه ارتباط بین دستگاه عصبی و غدد درون ریز را برقرار می كند و به تنظیم دمای بدن، خواب و رفتارهای جنسی كمك می كند. مغز به وسیله جمجمه و پرده هایی به نام مننژ محافظت می شود. مایع شفاف مغزی ـ نخاعی مثل یك ضربه گیر، مغز و طناب نخاعی را در برابر آسیب محافظت می كند.
سازماندهی دستگاه عصبی
دستگاه عصبی مركزی، متشكل از مغز نخاع، پیام های عصبی را تجزیه تحلیل و هماهنگ می كند نخاع، ارتباط بین مغز و بقیه بدن را برقرار می سازد. راه های حركتی كه پیام ها را از مغز می آورند، در طناب نخاعی نزول می كنند. در حالی كه راه های حسی از پوست و سایر اعضای حسی، از طناب نخاعی بالا رفته، پیام ها را به مغز می برند. شبكه ای از اعصاب محیطی به كلیه قسمت های بدن می رسد. هر عصب از صد رشته عصبی تشكیل می شود كه شامل سلول های عصبی هستند و در دستجاتی قرار گرفته اند. از طناب نخاعی، ۳۱ جفت عصب، منشأ می گیرند. این اعصاب در تنه و اندام ها به اعصاب كوچكتر و كوچكتری تقسیم می شوند.
ساختار نخاع
نخاع از ماده خاكستری كه حاوی سلول های عصبی و حمایت كننده است و ماده سفید كه حاوی رشته های عصبی است، تشكیل می شود. نخاع به وسیله پرده های محافظی به نام مننژ پوشیده می شود.



| نویسنده: سایت من | تاریخ: پنجشنبه 29 دی 1390

 

دستگاه تنفسی

تنفس فرایندی است كه از طریق آن،‌ بدن اكسیژن كسب می كند (برای تولید انرژی) و دی اكسید كربن (محصول دفعی اصلی) را دفع می كند. هوا از طریق بینی یا دهان وارد شده، از طریق نای (لوله هوا) به طرف برونش ها (راه های هوایی تحتانی) و برونشیول ها (راه های هوایی كوچكتر) در ریه ها می رود. برونشیول ها به كیسه هایی به نام آلوئول ختم می شوند كه در اطراف آنها رگ های خونی قرار دارد. اینجا اكسیژن وارد خون و دی اكسید كربن وارد ریه ها می شود تا به خارج دمیده شود. تنفس توسط دیافراگم (یك عضله) و عضلات بین دنده ای انجام می شود. دستگاه تنفسی شامل حلق (گلو)، حنجره و اپی گلوت نیز هست. لوزه ها و آدنوئیدهـای واقع در حـلق به مبارزه با عفونت ها كمـك می كنند. حنجره، حاوی طناب های صوتی است كه برای تولید صدا به لرزش در می آیند. اپی گلوت در طول بلع، نای را می بندد تا غذا وارد ریه ها نشود
تنفس چگونه انجام می شود؟
تنفس عملی است كه به وسیله آن بدن هوا را وارد و خارج می كند. جریان هوا به درون و بیرون از بدن، به خاطر حركت هوا از نواحی پرفشار به كم فشار صورت می گیرد. برای تنفس به درون (دم)، دیافراگم و عضلات بین دنده ها منقبض شده، قفسه سینه را بزرگ می كنند. در نتیجه، فشار هوا در ریه ها كاهش پیدا می كند، به طوری كه كمتر از فشار هوای اطراف می شود و هوا وارد ریه ها می گردد. برای تنفس به بیرون (بازدم)، عضلات شل شده، حجم ریه را كاهش می دهند. فشار هوا در ریه ها بیش از هوای اطراف می شود و باعث خروج هوا از بدن می شود.
تبادل گاز در بدن
بافت های بدن، دایماً اكسیژن رااز خون مـی گیرند و دی اكسید كربن را در خون آزاد می كنند. اكسیژن محیط وارد ریه ها می شود و از آلوئول ها (كیسه های نازك) وارد رگ های خونی به نام مویرگ می گردد كه در آنجا به ماده ای به نام هموگلوبین كه درگلبول های قرمز وجود دارد، متصل می شود. در همین زمان، دی اكسید كربن از پلاسما (قسمت مایع خون) وارد آلوئول ها می شود تا با بازدم خارج گردد. درمویرگ های بافت ها، گلبول قرمز اكسیژن را آزاد می كند در حالی كه دی اكسید كربن وارد پلاسما می شود.



| نویسنده: سایت من | تاریخ: پنجشنبه 29 دی 1390

 

دستگاه تناسلی مرد

دستگاه تناسلی مرد، تولید اسپرم )سلول هایی كه می توانند به تخمك زن متصل شده، نوزاد را به وجود بیاورند( را برعهده دارد. همچنین این دستگاه هورمون های جنسی لازم برای تولید اسپرم و تكامل جنسی در دوران بلوغ را می سازد. اعضای تناسلی مرد از آلت تناسلی، بیضه و كیسه بیضه كه بیضه ها در آن آویزان هستند، تشكیل می شوند. هر بیضه حاوی لوله های سمینیفر است كه اسپرم می سازند. اسپرم در اپیدیدیم )یك لوله پیچ در پیچ كه پشت هر بیضه قرار دارد(، نگهداری می شود. یك لوله دیگر به نام وازدفران، هر اپیدیدیم را به یك مجرای انزالی وصل می كند كه این مجرا خود به پیشابراه وصل می شود. سه غده )یك جفت غده ساخت منی و غده پروستات(، مایعاتی را ترشح می كنند كه وظیفه انتقال و تغذیه اسپرم را برعهده دارند؛ این ترشحات همراه اسپرم، مایعی به نام مایع منی را تشكیل می دهند. در طول فعالیت جنسی، بافت نعوظی آلت تناسلی، پر خون شده، آلت تناسلی را دراز و سفت می كند تا بتواند وارد مهبل زن شود. در هنگام ارگاسم، انقباضات عضلانی مایع منی را از طریق هر وازدفران به طرف پیشابراه و خارج از آلت تناسلی می رانند.
تغییرات حاصل از بلوغ در پسران
بلوغ دوره ای است كه طی آن مشخصات جنسی ظاهر و اعضای جنسی بالغ می شوند. در پسران، معمولاً بلوغ بین۱۲ ‌تا ۱۵ سالگی شروع شده،۳ ‌تا۴ ‌سال طول می كشد. غده هیپوفیز واقع در قاعده مغز شروع به ترشح هورمون هایی می كند كه بیضه را برای تولید هورمون جنسی مردانه یعنی تستوسترون تحریك می كنند. این هورمون ها باعث ایجاد تغییراتی مثل بزرگی اعضای تناسلی و رشد موی بدن و سپس تولید اسپرم و افزایش میل جنسی می شوند.
تولید اسپرم
با فرا رسیدن زمان بلوغ، ساخت مداوم اسپرم در بیضه ها با سرعت حدود۱۲۵ ‌میلیون اسپرم در روز شروع می شود. اسپرم ها در اطراف دیـواره های لوله های سمینیفر تكامـل پیـدا مــی كنند و دم های آنها كه آنها را قادر به شنا كــردن مـی كـنند، بـه سمت مركز لوله ها قرار می گیرند. اسپرم بالغ در یك لوله پیچ در پیچ به نام اپیدیدیم كه پشت هر بیضه قرار دارد، نگهداری می شود. سرانجام اسپرم ها یا در طی فعالیت جنسی با انزال بیرون می روند و یا به داخل بدن بازجذب می شوند.



| نویسنده: سایت من | تاریخ: پنجشنبه 29 دی 1390

 

دستگاه تناسلی زن

ساختارهای داخلی دستگاه تناسلی زن (تخمدان ها، لوله های حمل تخمك، رحم و مهبل) در یك سوم پایینی شكم قرار دارند. تخمدان ها، حاوی فولیكول هایی هستند كه تخمك ها (سلول هایی كه با اسپرم مرد تركیب شده، نوزاد ایجاد می كنند) را در خود نگه می دارند. هر ماه یك تخمك بالغ شده، از تخمدان رها می شود؛ شیپور (فیمبریا) تخمك را به داخل لوله حمل تخمك هدایت می كند و از آنجا تخمك به طرف رحم رانده می شود. مهبل كه مسیری با جدار عضلانی است، ارتباط رحم را با خارج بدن برقرار می سازد. ساختارهای خارجی كه مجموعاً فرج نام دارند، شامل كلیتوریس حساس و چین های پوستی به نام لب هستند كه ورودی مهبل و پیشابراه را محافظت می كنند. غدد بارتولن كه مایعی را برای لیز كردن در حین مقاربت جنسی ترشح می كنند، درست در داخل ورودی مهبل قرار دارند.
تغییرات حاصل از بلوغ در دختران
بلوغ دوره ای است كه در طی آن، مشخصات جنسی ایجاد و اعضای تناسلی بالغ می شوند. در دختران، بلوغ بین‌۱۰ تا ۱۴ ‌سالگی شروع می شود و۳ ‌تا ۴ ‌سال طول می كشد. غده هیپوفیز شروع به ترشح هورمون هایی می كند كه تخمدان ها را برای تولید هورمون های جنسی زنانه یعنی استروژن و پروژسترون، تحریك می كنند. این هورمون ها باعث ایجاد تغییرات فیزیكی از جمله بزرگی پستان ها و لگن ها و رشد موهای عانه و زیر بغل می شوند و به دنبال آن، تخمك گذاری و قاعدگی را تحریك می كنند.
چرخه قاعدگی
چرخه قاعدگی
در طول چرخه قاعدگی، بدن زن برای بارداری احتمالی آماده می شود. این چرخه به وسیله ۴ هورمون تنظیم می شود. هورمون تحریك كننده فولیكول و هورمون لوتئینی كه از غده هیپوفیز ترشح می شوند، باعث بلوغ یك تخمك در یك فولیكول و آزاد شدن آن می شود. تخمك و فولیكول آن، استروژن و پروژسترون ترشح می كنند كه باعث ضخیم شدن مخاط رحم می شوند. اگر یك تخمك بارور شود، خود را وارد سطوح داخلی رحم می كند و اگر بارور نشود، در طول قاعدگی به همراه خون و سلول های حاصل از مخاط داخلی رحم، از بدن خارج می شود. این چرخه حدود ۲۸ ‌روز طول می كشد ولی مدت زمان آن ممكن است از ماهی تا ماه دیگر و از زنی به زن دیگر فرق كند. یك چرخه قاعدگی كامل
این تصویر تغییرات حاصل در آندومتر(مخاط رحم) و تخمـدان را در طی چرخـه قاعدگی نشـان می دهد. تخمك می تواند در زمان تخمك گذاری كه از فولیكول آزاد می شود، به وسیله یك اسپرم بارور گردد.
نقس پستان ها
پستان ها در تحریك جنسی نقش دارند و نقش اصلی آنها تولید شیر برای نوزادان است. در طول بلوغ، هورمون استروژن باعث رشد و تكامل پستان ها می شود. در طول بارداری، تغییرات هورمونی، پستان ها را باز هم بزرگتر می كنند و در اواخر بارداری، تولید شیر را درغده هایی به نام لوبول تحریك می كنند. این غده ها به مجاری وصل می شوند كه به كانال هایی به نام آمپول ختم می شوند. آمپول در سطح نوك پستان به بیرون باز می شود. بقیه بافت پستان عمدتاً چربی است و مقدار كمی بافت همبند نیز دارد كه به نگهداری پستان كمك می كند.
ساختار پستان
پستان ها عمدتاً از لوبول ها و مجاری شیر به همراه چربی و بافت همبند تشكیل می گردند. شیر از نوك پستان خارج می شود. ناحیه تیره اطراف نوك پستان آرئول نام دارد.
یائسگی
یائسگی زمانی است كه چرخه قاعدگی متوقف می شود این امر معمولاً بین۴۵ ‌تا۵۵ ‌سالگی رخ می دهد. تخمدان ها دیگر به هورمون تحریك كننده فولیكول پاسخ نمی دهند و هورمون های جنسی زنانه (استروژن و پروژسترون) كمتری تولید می كنند. در نتیجه، تخمك گذاری و قاعدگی خاتمه می یابد. به محض این كه زنـی به مرحـله یائسگی برسد، دیـگر بارور محسوب نمی شود. درست در سال های قبل و بعد از یائسگی، تغییرات هورمونی باعث ایجاد علایمی چون نوسان خلق، گر گرفتگی، خشكی مهبل و عرق كردن شبانه می گردد. یائسگی ممكن است منجر به تغییرات فیزیكی طولانی مدت مثل پوكی استخوان شود.
استخوان دچار پوكی
هورمون جنسی استروژن برای تقویت استخوان ها لازم است. غلظت پایین استروژن پس از یائسگی می تواند منجر به پوكی استخوان شود كه همان گونه كه در این تصویر میكروسكوپی نشان داده شده است، یك بیماری است كه در آن استخوان ها تراكم خود را از دست می دهند و ممكن است نازك و شكننده شوند.



| نویسنده: سایت من | تاریخ: پنجشنبه 29 دی 1390

 

دستگاه ادراری

دستگاه ادراری، مواد دفعی را از خون پاك كرده، آنها را به همراه آب اضافی با ادرار دفع می كند. همچنین غلظت مایعات بدن را تنظیم و تعادل اسید ـ باز بدن را برقرار می كند. این دستگاه از یك جفت كلیه، مثانه، حالب كه كلیه را به مثانه وصل می كند( و پیشابراه )لوله ای كه از طریق آن ادرار بدن خارج می شود تشكیل می شود. كلیه ها اعضایی لوبیایی شكل و به رنگ قرمز مایل به قهوه ای هستند كه در پشت شكم و در دو طرف ستون فقرات قرار دارند. آنها حاوی واحدهایی به نام نفرون هستند كه خونی را كه از كلیه ها می گذرد، تصفیه و ادرار تولید می كنند. سپس ادرار از حالب ها به سمت مثانه پایین می رود. مثانه به وسیله یك حلقه عضلانی (اسفنكتر) كه دور خروجی پایینی آن قرار دارد، بسته می ماند. این عضله می تواند به طور ارادی شل شود و اجازه خروج ادرار از پیشابراه را بدهد. پیشابراه مرد، بزرگتر از پیشابراه زن بوده، به عنوان محل خروج مایع منی(مایعی كه حاوی اسپرم است و در حین فعالت جنسی خارج می شود) عمل می كند. از آنجا كه پیشابراه زن كوتاهتر است و نزدیك به مهبل و مقعد باز می شود، زنان بیش از مردان، مستعد عفونت های ادراری هستند.
ساختار كلیه
كلیه شامل۳ ‌ناحیه است: قشر (لایه خارجی)، مدولا(لایه میانی) و لگنچه كلیوی (ناحیه داخلی). قشر حاوی واحدهای كاركردی به نام نفرون است. هر نفرون شامل یك گلومرول (مجموعه ای از مویرگ های تخصص یافته كه خون در آنها تصفیه می شود و یك لوله كلیوی كه از آن مایعات دفعی حاصله عبور كرده، به ادرار تبدیل می شوند) است. مدولا شامل گروهی از مجاری جمع كننده ادرار اسـت. ادرار از این مجـاری وارد كالیس های كوچك و سپس كالیس های بـزرگ مـی شود كه به لگنچه كلیوی باز می شوند. از اینجا ادرار وارد حالب می شود.
ادرار چگونه ساخته می شود؟
ادرار از موادی تشكیل می شود كه در نفرون ها بر اثر تصفیه خون ایجاد شده اند. هر كلیه حدود یك میلیون نفرون دارد. هر نفرون از مجموعه ای از مویرگ های باریك به نام گلومرول و لوله ای به نام لوله كلیوی تشكیل می شود. این لوله ۳ قسمت دارد: لوله پیچیده نزدیك، قوس هنله و لوله پیچیده دور. خون ابتدا از گلومرول عبور می كند. دیواره های مویرگ ها، منافذی دارند كه اجازه عبور آب و ذرات كوچك (مثل نمك ها ) را می دهند، ولی ذرات بزرگتر مثل پروتئین ها و گلبول های قرمز از آنها عبور نمی كنند. مایعی كه از خون گرفته شده است و ماده تصفیه شده نام دارد، وارد لوله كلیوی می شود و در آنجا آب و سایر مواد مفید آن مثل گوكز و نمك ها در صورت لوزم به داخل جریان خون بر می گرداند.



| نویسنده: سایت من | تاریخ: پنجشنبه 29 دی 1390

 

حواس

حواس ما، ما را از تمام جنبه های محیط خود آگاه می سازند. چشم ها اطلاعات بینایی را فراهم می كنند؛ گوش ها صوت راتشخیص می دهند و در تعادل نیز نقش دارند؛ بینی و زبان به ترتیب به بوها و مزه های مختلف پاسخ می دهند و اعصاب حسی پوست، ما را قادر به احساس تماس فیزیكی (لمس)، تغییرات دما و درد می كنند. در هر مورد اطلاعات محیطی كه به وسیله اعضای حسی تشخیص داده می شود، به وسیله اعصاب به مغز منتقل می شوند و در آنجا مورد تجزیه و تحلیل قرار می گیرند.
بینایی
اعضای بینایی، چشم ها هستند. شعاع های نوری كه به هر چشم وارد می شود، به وسیـله قرنیـه و عدسی متمركز شده، روی شبكیه می افتند و یك تصویر وارونه بر روی آن تشكیـل می دهنـد. سلـول های شبكیه این تصویر را به تكان هـای الكتریكی تبدیـل مـی كنند كه از طریق عصب بینایی به مغز می روند و در آنجا رمز گشایی شده، باعث بینایی می شوند. عنبیه، اندازه مردمك را تغییر داده، مقدار نوری را كه به شبكیه می رسد، كنترل می كند. رگ های خونی شبكیه و لایه ای به نام مشیمیه، مواد غذایی را به چشم می رسانند.
نمای شبكیه
سلول های شبكیه، رنگ و شدت نور را ثبت می كنند. در پشت شبكیه، دیسك بینایی قرار دارد كه در آنجا رشته های عصبی به هم نزدیك شده، عصب بینایی را تشكیل می دهند و رگ های خونی وارد چشم می شوند. دیسك، هیچ گونه سلول حساس به نور ندارد و«نقطه كور» خوانده می شود. این عكس با یك افتالموسكوپ گرفته شده است كه داخل چشم را بزرگ و روشن می كند.
شنوایی و تعادل
گوش نه تنها وظیفه شنیدن بلكه برقراری تعادل را نیز به عهده دارد. گوش شامل قسمت های خارجی، میانی و داخلی است. گوش خارجی، امواج صوتی را به پرده صماخ می رساند، باعث لرزش آن می شود. استخوان های گوش میانی، این لرزش ها را به گوش داخلی منتقل می كنند. این پیام ها در آنجا به پیام های الكتریكی تبدیل می شوند. این پیام ها از طریق سلول های عصبی به مغز رفته، مورد تجزیه و تحلیل قرار می گیرند. گوش داخلی همچنین ساختارهایی دارد كه با تشخیص وضعیت و حركت سر به تعادل كمك كرده، به ما اجازه می دهند بدون یان كه بیافتیم، قائم بایستیم و حركت كنیم.
ساختار گوش
گوش خارجی شامل لاله (قسمت قابل مشاهده) و مجرای گوش است كه به پرده صماخ ختم می شود. گوش میانی حاوی ۱۳ ‌استخوان ظریف است كه پرده صماخ را به غشای جدا كننده گوش میانی و داخلی، مرتبط می كنند. حلزون كه حاوی گیرنده های حسی شنوایی است و نیز ساختارهای تنظیم كننده تعادل در گوش داخلی قرار دارند.
بویایی
بوها به وسیله سلول های گیرنده تخصیص یافته در سقف حفره بینی تشخیص داده می شوند. این سلول های گیرنده مولكول های بودار موجود در هوا را تشخیص می دهند و این اطلاعات را به تكان های الكتریكی ظریفی تبدیل می كنند. این تكانه ها از طریق عصب بویایی به پیاز بویایی (انتهای عصب بویایی) و سپس مغز منتقل می شوند و در مغز مورد تحلیل قرار می گیرند. حس بویایی انسان بسیارحساس بوده، ما را قادر به تشخیص بیش از ۱۰۰۰۰ بوی مختلف می كند.
گیرنده های بویایی
مولكول‌های بودار با ورود به بینی،‌ مژه های (موهای ظریف)متصل به سلول های گیرنده سقف حفره بینی را تحریك می كنند. این گیرنده ها پیام ها را از طریق عصب بویایی به پیاز بویایی متصل می كند كه پیام ها را به مغز می برد.
چشایی
مزه ها به وسیله جوانه های چشایی تشخیص داده می شوند این ساختارها در دهان و گلو قرار دارند و اكثر آنها (حدود ۱۰۰۰۰ عدد) در سطح فوقانی زبان واقع شده اند. آنها تنها می توانند۴ ‌مزه اصلی را تشخیص دهند. شیرینی، ترشی، شوری و تلخی. هر مزه به وسیله جوانه های چشایی واقع در یك ناحیه خاص از زبان تشخیص داده می شود: تلخی در پشت، ترشی در كناره ها، شوری در جلو و شیرینی در نوك. حس بویایی ما به همراه این4 ‌مزه اصلی، ما را قادر به افتراق طیف وسیعی از مزه های جزئی تر می كند.
ساختار جوانه چشایی
مواد داخل دهان در تماس با موهای ظریفی قرارمی گیرند كه روی جوانه های چشایی زبان واقع هستند. این موها، تكانه هایی عصبی تولید می كنند كه از طریق رشته های عصبی به یك ناحیه تخصص یافته در مغز می روند.
لامسه
حس لامسه شامل حواسی چون درد، فشار، ارتعاش و دماست. این حواس به وسیله دو نوع گیرنده واقع در زیر سطح پوست، تشخیص داده می شوند: انتهاهای عصبی آزاد (بدون پوشش) و انتهاهای عصبی پوشیده به صورت اجسام حسی، انواع مختلف انتهاهای عصبی یا اجسام حسی، حواس ویژه را می گیرند. تعداد گیرنده ها در بدن فرق می كند: برای مثال، نوك انگشتان دست به شدت حساس هستند و گیرنده های زیادی دارند در حالی كه ناحیه میانی پشت گیرنده های كمتری دارد.
گیرنده های لامسه
لمس به وسیله گیرنده های مختلفی در سطوح مختلف پوست انجـام مـی شـود. گیرنده های عصبی آزاد در نزدیك سطح پوست، به لمس، درد، فشــار و دمــا پـاسـخ مــی دهند. كه اجسام مركل و مایسنر، لمس ظریف و اجسام پاچینی، فشار عمقی و ارتعاش را تشخیص می دهند.



| نویسنده: سایت من | تاریخ: پنجشنبه 29 دی 1390

 چگونگی تغذیه جنین

نوزاد بدنبال از دست دادن حفاظت كامل رحم مادر باید با تغییرات فیزیكی عمده ای، كنار بیاید به ویژه بدن نوزاد باید برای تنفس هوا و كاركرد مستقل از مادر سازگار شود. دستگاه های بدن كاركردهای اساس مورد نیاز زندگی را برعهده می گیرند ولی به تكامل و بلوغ خود در سراسر كودكی ادامه می دهند. همچنین نوزاد، الگوهای رفتاری خاصی را از خود نشان می دهد كه به زنده ماندن وی كمك می كنند كه از آن جمله می توان به این موارد اشاره كرد: پیدا كردن پستان مادر، مكیدن، پاسخ به محرك هایــی چون سر و صدا و گریه كردن برای جلب توجه و مراقبت.
اعمال و حركات بازتابی
نوزادان با الگوهای رفتاری خودكار خاصی به دنیا می آیند. برخی از این فعالیت ها، اعمال غیر ارادی مثل تنفس و دفع ادرار و مدفوع و بقیه، اعمال بازتابی یعنی حركات غریزی برای در امان بودن و زنده ماندن هستند. برخی از اعمال بازتابی مثل مكیدن و »جست و جو كردن (دنبال پستان مادر گشتن) آشكارا به زنده ماندن كمك می كند. سایرین ممكن است باقیمانده یك مرحله ابتدایی تر از تكامل انسان باشند؛ برای مثال، گمان می رود بازتاب گرفتن از نیاكان میمون ما منشأ گرفتـه باشـد كـه نوزادانشـان مـی بـایـست در هنـگام حمل شدن به مـادر خـود مـی چسبیدند. نهایتاً با بلوغ دستگاه عصبی و عضلات كودك، اعمال ارادی كنترل شده جایگزین حركات بازتابی و حركات غیر ارادی مثل دفع ادرار می شوند. دو پاسخ بازتابی بسیار معمول در زیر نشان داده شده است:
بازتاب راه رفتن
اگر یك نوزاد قائم نگه داشته شود، به طوری كه پاهایش روی یك سطح محكم باشد، حركاتی را انجام خواهد داد كه شبیه گام برداشتن یا راه رفتن هستند.
بازتاب ترسیدن (مورو)
اگر نوازد بترسد، حركاتی محافظتی به صورت باز شدن بازوها و كشیده شدن پاها ایجاد می شود.
قلب قبل و بعد از تولد
در جنین، وظیفه تحویل اكسیژن به خون و دفع گازهای دفعی بر عهده جفت است ولی در هنگام تولد، نوزاد باید تنفس را شروع كند و اكسیژن را از ریه ها بگیرید. قبل از تولد، قلب جنین خون را به سراسر بدن و طناب نافی پمپ می كند ولی بیشتر خون با عبور از دو مدخل ویژه در قلب، سرخرگ های ریوی(عروقی كه به ریه منتهی می شوند) را میان بر می زند. با اولین تنفس نوزاد، ریه ها متسع شده، هوا را وارد می كنند؛ این امر تغییراتی را در قلب و گردش خون برمی انگیزد و باعث بسته شدن دو ورودی قلب می شود، به طوری كه بعد از آن تمام خون بقیه بدن، از سرخرگ های ریوی به ریه ها می رود تا اكسیژن دار شود.
گردش خون در قلب جنین
مدخلی به نام سوراخ بیضی و كانالی به نام مجرای سرخرگی،‌بیشتر خون را از سرخرگ های ریوی منحرف می كنند.
گردش خون در قلب در هنگام تولد
سوراخ بیضی و مجرای سرخرگی بسته می شوند به طوری كه تمام خون از قلب به ریه ها می رود تا اكسیژن دار شود.



| نویسنده: سایت من | تاریخ: شنبه 10 دی 1390

اسکلت

اسكلت به بدن شكل می دهد، به عنوان تكیه گاهی برای آن عمل می كند و از آن حفاظت می كند. این اسكلت از ۲۰۶ استخوان تشكیل می شود كه خود تحت حمایت غضروف (یك ماده سفت و لیفی) قرار دارند. اسكلت محوری (جمجمه، ستون فقرات، قفسه سینه) از ۸۰ استخوان تشكیل می شود و از مغز، طناب نخاعی، قلب و ریه ها حفاظت می كند. اسكلت جانبی ۱۲۶ استخوان دارد و شامل استخوان های اندام ها، ترقوه استخوان كتف و استخوان های لگن است. تمام استخوان ها، بافت های زنده هستند و سلول هایی دارند كه مرتباً‌ با مواد جدید جایگزین استخوان قدیمی می شوند. استخوان ها، حاوی یك ماده نرم و چربی دار هستند كه مغز استخوان نام دارد؛ اطراف آن استخوان اسفنجی قرار می گیرد كه خود با استخوان متراكم كه چگالی بیشتری دارد، محصور می شود. مغز استخوان در ستون فقرات، جمجمه، دنده ها و گردن، سلول های خونی را می سازد.
انواع مفصل
مفاصل در محل اتصال هر یا چند استخوان تشكیل می شوند. انواع مختلف مفاصل، درجات مختلفی از حركت را تأمین می كنند. تعدادكمی از مفاصل، از جمله مفاصل جمجمه، ثابت هستند. مفاصل نیمه متحرك مثل مفاصل ستون فقرات، پایداری و تا حدی انعطاف پذیری راتأمین می كنند. بیشتر مفاصل كه مفاصل سینوویال نام دارند، آزادانه حركت می كنند. انواع اصلی مفصل سینوویال و صفحات حركتی آنها در زیر به تصویر كشیده شده است.
ستون فقرات
ستون فقرات كه ستون مهره ها نیز خوانده می شود، بدن را در وضعیت قائم نگه می دارد؛ تكیه گاه سر است و طناب نخاعی را دربر گرفته، از آن محافظت می كند. ستون فقرات از ۳۳ استخوان به نام مهره تشكیل شده است. مفاصل و دیسك های حاوی بافت لیفی در بین مهره ها، ستون فقرات را انعطاف پذیر می كنند و باعث پایداری رباط ها و عضلات و كنترل حركات آن می شوند.




آخرین مطالب ارسالی